Turkvet.Biz
 
Güncel  
YAZILAR / YORUMLAR
   

>Genel

    >Eğitim
   

>Meslek politikaları

   

>Tarım ve Hayvancılık politikaları

    >Hayvan yetiştirme ve ıslah
   

>Gıda güvenliği ve halk sağlığı

   

>Hayvan sağlığı

   

>Hayvan refahı

    >Yaban hayatı
    >Çevre
    >AB Politika ve uygulamaları
    >Dünya Uygulamaları
    >Diğer Yazılar

 

Kurumsal Ahlak

Dr. Yılmaz Argüden

yarguden@arge.com (ARGE Danışmanlık A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı)

Mayıs 2007

Kurumların davranışlarında toplumsal beklentilerin karşılanamaması genellikle kurumların itibarlarını, hatta yaşamsal güçlerini yitirmelerine neden olabiliyor. Bu nedenle, kurumsal ahlak düzeyini üst düzeyde tutabilmek her kurum için önem taşıyor.

Her kurum kanunlar, yönetmelikler ve düzenleyici kurallara uymak mecburiyetinde.  Ayrıca, etik kurallara uyum da toplumsal beklentileri oluşturuyor. Ancak, üzerinde durulması gereken en önemli konulardan birisi kurumlarda yolsuzluk ve hırsızlığın önlenmesi ve kurum çalışanlarının kendi çıkarlarını, kurumsal çıkarların önüne koymamalarının sağlanması olarak belirleniyor. 
 
Kurumlar bu riskleri en aza indirebilmek için iç denetim ve kontrol mekanizmaları kuruyorlar.  Ancak, kurumsal kültürde oluşan zaafiyetler bu kontrollerin zayıflamasına yol açabiliyor.  Özellikle, üst yönetimin performans bazlı ücretlendirme nedeniyle dönemsel performansı olduğundan daha iyi gösterme eğilimi, piyasa şartlarındaki güçlüklerle karşılaşıldığında hissedarların beklentilerinin altında kalma endişeleri veya yönetimsel gücü kişisel güce dönüştürme eğilimi sayısal hedefler değerlerin önüne geçmesine izin verilmesine neden olabiliyor.
 
 En sık karşılaşılan ahlaki zaafiyetler şu şekilde sıralanabilir:

(i) yönetimin kurumda disiplini korku ile sağlaması,

(ii) çalışanlara, tedarikçilere veya müşterilere yalan söylenmesi,

 (ii) yönetimin veya çalışanların çıkarlarının kurumu çıkarlarının önüne geçmesine izin verilmesi,

(iv) çalışanların hayatını veya sağlığını riske atacak şekilde bu konudaki standartlara uyulmaması,

(v) insanlara din, ırk, yaş, cinsiyet gibi farklılıklar nedeniyle ayırımcılık yapılması,

(vi) hırsızlık,

(vii) cinsel taciz,

 (viii) kurumun gizli bilgilerinin korunmasında zaafiyet gösterilmesi,

(ix) rüşvet verilmesi veya alınması,

(x) kurum kaynaklarının kişisel çıkarlar için kullanılması. 

 
Kurumlardaki etik zaafiyetlerin ortaya çıkması sadece iç ve dış kontrol mekanizmalarıyla değil, aynı zamanda kurumda çalışanları bu zaafiyetler konusunda uyarılarıyla ortaya çıkarılabiliyor.  Bu nedenle, çalışanların uyarı yapmalarını teşvik eden sistemleri iyi çalıştıran kurumlarda ahlaki zaafiyetlerin büyük boyutlara ulaşması güçleşiyor.  Kurumlarda uyarı mekanizmalarının iyi çalışmasını sağlamak için şu noktalara dikkat edilmesi gerekiyor:

(i) uyarıyı yapanların kimliklerinin gizli kalacağına ilişkin güven duymaları,   

 (ii) uyarı yapanların kariyer gelişiminde üstleri veya çalışma arkadaşları tarafından zarara uğramayacağının garanti altına alınması,

(iii) uyarının yetkili mercilere doğrudan ulaşmasının garanti altına alınması.

 
Kurumlarda yüksek ahlaki değerlerin yaşama geçirilebilmesi için dikkat edilmesi gereken konular şu şekilde özetlenebilir:

(i) Üst yönetimin ahlak değerleri açısından örnek olması ve bu konudaki zaafiyetlere en küçük bir tahammül dahi gösterememesi,

(ii) Kurumun etik kodlarının yazılı hale getirilmesi ve tüm çalışanların iş akdi sırasında bu kodu anladığını belirten bir belgeyi imzalamalarının sağlanması,

(iii) Kod ile ilgili örnek vakaların düzenli olarak iç eğitim programlarında yer alması,

(iv) Yeni eleman alımlarında referans kontrollerinin detaylı bir şekilde yapılması ve kurumda çalışanlarla olan ilişkileri varsa bunun net bir şekilde açıklanması,

(v) Herhangi bir zaafiyet ortaya çıktığında bu konuda hızlı bir şekilde cezalandırma yapılması ve tedbir alınması, zaafiyetlere göz yumulmaması,

(vi) Kurum çalışanlarının kimliklerinin ortaya dökülmeksizin uyarı yapabilecekleri bir sistemin kurulması ve yaygın şekilde kullanılabileceği konusunda bilgilendirme yapılması,

(vii) Uyarı yapanların üstleri veya iş arkadaşları tarafından cezalandırılmalarının önlenmesi için özen gösterilmesi,

(viii) Herhangi bir zaafiyet ortaya çıktığında iç kontrol mekanizmalarında iyileştirmeler yapılması,

(ix) Ahlaki standartlara dikkat etmenin kariyer gelişiminin vazgeçilmez ön şartı olduğunu gösterecek davranışlar sergilenmesi.

 
Kurumlarda ahlaki zaafiyeti önlemenin en temel sorumluluğu üst yönetimdedir.  Unutulmamalı ki “Balık baştan kokar.”
 
Kaynak: Teknoport

 

Güncel
 

 

 

 

Yeni Sayfa 1
 Copyright © 2006 - 2011 TurkVet ® - Her Hakkı Saklıdır - All right reserved